Wat je krijgt als je een domeinnaam registreert

Module 1: Hoe het domeinsysteem werkt · Leestijd: 9 minuten

Leerdoel: Na deze les kun je uitleggen wat je precies krijgt als je een domeinnaam registreert, wat een domeinnaam wel en niet is, en welke plichten erbij horen.

Kernbegrippen: domeinnaam, registratie, gebruiksrecht, registratieperiode, houder, registry, registrar, voorwaarden, domeinnaam en hosting

Je huurt een naam, je koopt hem niet

In de volksmond "koop" je een domeinnaam. Dat klinkt alsof de naam daarna voor altijd van jou is, zoals een fiets. Zo werkt het niet. Wie een domeinnaam registreert, krijgt het recht om die naam te gebruiken zolang de registratie loopt en je je aan de regels houdt. Dat recht heet in de praktijk een registratie. Jij bent dan de houder van de naam.

Een registratie loopt altijd voor een periode, meestal een jaar. Wordt hij niet op tijd verlengd, of zeg je hem op, dan vervalt je recht. Na een korte tijd waarin je de naam nog kunt terughalen (module 5), kan iemand anders hem registreren. Dat is het belangrijkste verschil met kopen: een domeinnaam blijft alleen van jou zolang jij (of je registrar namens jou) er actief voor zorgt.

Het gebruiksrecht is wel echt van jou. Niemand mag je domein zomaar afpakken of verhuizen zonder jouw toestemming als houder. Je kunt een naam ook overdragen aan een ander, bijvoorbeeld als je je bedrijf verkoopt (les 6.4). Maar dat gaat via de regels van de partij die de extensie beheert, niet via een koopcontract alleen.

Drie partijen: registry, registrar en jij

Achter elke domeinnaam staan drie partijen. De DNS-cursus legt ze in het kort uit (les 1.3); hier zie je wat ze voor jou als houder betekenen.

• De registry beheert één extensie, zoals .nl, .de of .com. Zij houdt de officiële lijst bij van alle namen met die extensie en wie de houder is. De registry stelt ook de regels op: wie mag registreren, welke tekens mogen, wat er gebeurt bij opzeggen.
• De registrar is het bedrijf waar jij de naam regelt. Zij heeft een contract met de registry en geeft jouw registratie, wijzigingen en verlengingen aan haar door. Voor jou is de registrar het loket: daar betaal je, daar wijzig je gegevens, daar vraag je een verhuiscode op.
• De houder ben jij: de persoon of organisatie die het gebruiksrecht heeft.

Er kan nog een vierde partij tussen zitten: een reseller die namen doorverkoopt via een registrar. Les 1.3 gaat daar verder op in.

Als houder ga je altijd akkoord met twee sets regels: de voorwaarden van je registrar en de regels van de registry van de extensie. Kies je voor een .nl-naam, dan gelden de regels van SIDN; bij .de die van DENIC; bij .eu die van EURid. Je tekent die regels meestal met één vinkje bij het bestellen, maar ze zijn bindend. Daarin staat bijvoorbeeld dat je juiste gegevens moet opgeven (les 3.3).

Wat een domeinnaam wel en niet is

Een domeinnaam is alleen een naam. Het is geen website, geen mailbox en geen opslagruimte. Om er iets mee te doen, heb je meer nodig:

Die vier kunnen allemaal bij dezelfde partij zitten, maar dat hoeft niet. Je kunt je domeinnaam bij de ene registrar hebben, je website bij een andere partij en je mail bij een derde. Daarom is het belangrijk om te weten wat waar staat. Wie dat niet weet, ontdekt het vaak pas als er iets misgaat: een opgezegd hostingpakket waarbij ook het domein verdween, of een website die verhuisd is terwijl de mail achterbleef.

Het belangrijkste onderdeel is toch de naam. Een website kun je opnieuw bouwen, mailboxen kun je opnieuw maken. Maar als je naam weg is, zijn ook je e-mailadres, je links op andere sites, je visitekaartjes en je vindbaarheid weg. Daarom gaat deze cursus over het beheer van de naam zelf.

Je plichten als houder

Met het gebruiksrecht komen ook plichten. Ze verschillen een beetje per extensie, maar deze gelden bijna overal:

1. Juiste gegevens. Je naam, adres en e-mailadres moeten kloppen. Een registry mag een naam opschorten of opheffen als de gegevens niet kloppen (les 3.3).
2. Bereikbaar zijn. Mails van je registrar en de registry moeten aankomen. Gebruik een adres dat je echt leest, en liefst niet een adres op het domein zelf: als het domein niet werkt, komt die mail ook niet aan.
3. Op tijd verlengen (module 5).
4. Geen rechten van anderen schenden. Een naam die lijkt op het merk van een ander, kan je in de problemen brengen, ook als de naam nog vrij was (les 2.3 en 7.2).

Je domeinen op een rij

Veel mensen hebben meer domeinen dan ze denken: een naam voor het bedrijf, een oude naam van voor een fusie, een naam voor een actie, de .com naast de .nl. Begin daarom met een overzicht. Per domein wil je weten: wie de houder is, bij welke registrar hij staat, wanneer hij verlengd wordt, waar de DNS staat en wat erop draait. In les 7.4 maak je hier een vast register van; nu begin je met een eerste lijst.

In de praktijk: zo zie je het bij WebOké

In Mijn WebOké staan je domeinen onder Mijn Domeinen. Per domein zie je de status, de verloopdatum en of hij automatisch verlengd wordt. Op de domeinpagina staan de kaarten Nameservers, Domeincontacten, Verlenging en Geavanceerd. Bij andere registrars heet het anders, maar je vindt dezelfde gegevens terug.

Samenvatting

• Je krijgt een gebruiksrecht voor een periode, geen eigendom voor altijd.
• De registry beheert de extensie en de regels, de registrar is jouw loket, jij bent de houder.
• Een domeinnaam is alleen de naam: DNS, hosting en e-mail zijn aparte onderdelen die elders kunnen staan.
• Als houder moet je juiste gegevens opgeven, bereikbaar zijn en op tijd verlengen.
• Een overzicht van al je domeinen is de basis van goed beheer.

Quiz

Opdracht

Opdracht D1.1: Jouw domeinen in kaart. Maak een eerste lijst van alle domeinnamen die jij of je organisatie gebruikt, ook oude en vergeten namen. Kijk in je facturen, in je mailprogramma (welke adressen gebruik je?) en vraag het na bij collega's of je webbouwer. Noteer per domein wie de houder is, bij welke registrar het staat en waar website en mail staan. Weet je iets niet, schrijf dan "weet ik niet": dat is precies wat je in de volgende lessen gaat uitzoeken.

Verder lezen

• Gratis DNS-cursus 1.3: Registry, registrar en houder: wie regelt wat?
• Wat is een domein houder?
• De geschiedenis van de Domeinnaam
• WebOké handleiding 5.1: Je domeinoverzicht