Module 4 · 4.1
WHOIS en RDAP: zo zoek je een domein op
Module 4: WHOIS, RDAP en privacy · Leestijd: 9 minuten
Leerdoel: Na deze les kun je een domein opzoeken in WHOIS en RDAP, de belangrijkste velden lezen en uitleggen waarom je bij .nl geen verloopdatum ziet.
Kernbegrippen: WHOIS (poort 43), RDAP (JSON via https), registrar, reseller, registratiedatum, laatst gewijzigd, verloopdatum, nameservers, DNSSEC (delegationSigned), WHOIS-tool
Twee manieren om een domein op te zoeken
Bij elke registry kun je opzoeken wat er over een domeinnaam is vastgelegd. Daar zijn twee systemen voor.
WHOIS is het oude systeem, uit de begintijd van internet. Je stelt een vraag via poort 43 of via een webpagina van de registry, en je krijgt een stuk tekst terug. Het nadeel: elke registry gebruikt een eigen opmaak. Bij de ene heet een veld "Registrar", bij de andere "Sponsoring Registrar". Voor mensen is dat te doen, voor programma's is het lastig.
RDAP (Registration Data Access Protocol) is de opvolger. Je stelt de vraag via gewone https, net als bij een website, en het antwoord komt in een vaste opmaak: JSON. Daardoor kan elk programma het lezen. RDAP is een officiële internetstandaard (RFC 9082 voor de vragen, RFC 9083 voor de antwoorden). Een aparte afspraak (RFC 9224) regelt hoe je de juiste RDAP-server bij een extensie vindt.
Voor .com en andere gTLD's is RDAP sinds 28 januari 2025 de officiële bron. Registries en registrars van gTLD's hoeven de oude WHOIS niet meer aan te bieden, al zijn er uitzonderingen zoals .com. Landextensies maken hun eigen keuze. SIDN heeft voor .nl allebei: een Whois en een RDAP-dienst. Andere registries, zoals die van .de, .eu en .be, hebben (stand november 2026) geen openbare RDAP. Daar gebruik je de WHOIS of de zoekfunctie op de site van de registry.
Wat WHOIS en RDAP tonen, is wat er bij de registry staat. Wat je DNS werkelijk antwoordt, zie je met een DNS-opvraging. De DNS-cursus legt dat verschil kort uit (les 1.3).
De velden die je tegenkomt
Hier zie je de belangrijkste velden. De namen verschillen per registry, maar de betekenis is overal gelijk.
| Veld | Wat het zegt |
|---|---|
| Domeinnaam | De naam zoals de registry hem kent |
| Status | Of de naam actief is, geblokkeerd, verwijderd of in verhuizing (les 4.3) |
| Registrar | Het bedrijf waar de naam is geregistreerd; bij .nl staat een eventuele reseller apart |
| Registratiedatum | Wanneer de naam is geregistreerd |
| Laatst gewijzigd | Wanneer er voor het laatst iets aan de registratie is veranderd |
| Verloopdatum | Tot wanneer de registratie bij de registry loopt (niet bij elke extensie) |
| Nameservers | De nameservers waar de registry naar verwijst |
| DNSSEC | Of er een DS-record bij de registry staat |
| Contacten | De houder en contactpersonen, voor zover ze openbaar zijn (les 4.2) |
In RDAP staan de data in een lijst met events: "registration", "last changed" en, als de registry hem publiceert, "expiration". De registrar staat als een entity met de rol "registrar". DNSSEC lees je af in het blok secureDNS: staat daar delegationSigned op true, dan is het domein met DNSSEC beveiligd en staat er een DS-record bij de registry. Wat DNSSEC is, lees je in de DNS-cursus (les 8.1).
Een sterk vereenvoudigd RDAP-antwoord ziet er zo uit:
{
"ldhName": "example.com",
"status": ["client transfer prohibited"],
"events": [
{"eventAction": "registration", "eventDate": "..."},
{"eventAction": "expiration", "eventDate": "..."}
],
"nameservers": [{"ldhName": "ns1.example.net"}],
"secureDNS": {"delegationSigned": true}
}De eigenaardigheden van .nl
Bij .nl zijn er een paar dingen anders dan je misschien verwacht.
- Geen verloopdatum. De Whois en de RDAP van SIDN tonen geen verloopdatum, alleen de registratiedatum en de datum van de laatste wijziging. Hoe lang je registratie loopt en wanneer je factuur komt, spreek je af met je registrar. Bij .com zie je in de RDAP van Verisign wel een verloopdatum.
- Statussen in het Nederlands. In de .nl-Whois zie je statussen als Actief, Inactief en In quarantaine. In de RDAP van SIDN staat "active", en soms "locked".
- Het slot heet anders. Bij .com zie je een verhuisslot als "client transfer prohibited". Bij .nl werkt verhuizen met een verhuiscode, en een extra slot heet daar .nl Control: een registry lock die je via je registrar aanvraagt. In de RDAP van SIDN zie je bij sommige namen de status "locked", bijvoorbeeld bij sidn.nl zelf. Dat wijst op zo'n extra slot (les 4.3 en 7.1).
- DNSSEC ja of nee. De .nl-Whois zegt het gewoon: DNSSEC ja of nee (yes of no).
Waar zoek je het op?
- De RDAP-pagina van de registry. Voor .nl is dat rdap.sidn.nl: je zet de naam achter /domain/ in het adres. Voor .com zit RDAP bij Verisign. Je browser toont dan de JSON; dat leest even wennen, maar alles staat er.
- lookup.icann.org. Hier zoek je via RDAP elke extensie op die RDAP heeft. Het zoekt zelf de juiste server.
- De WHOIS-tool van je registrar. Die werkt vaak via de oude WHOIS (poort 43) en toont het antwoord als tekst.
Valkuil: een algemene WHOIS-site laat soms oude of onvolledige gegevens zien, of die van de registrar in plaats van de registry. Twijfel je, kijk dan bij de registry zelf.
In de praktijk: zo werkt het bij WebOké
Op https://www.weboke.nl/toondomein staat de WHOIS lookup ("Zie van wie een domeinnaam is"). Je vult een domeinnaam in en ziet het antwoord van de registry, met onder meer de status, de registrar en de nameservers. De tool werkt met WHOIS via poort 43, dus ook voor extensies zonder openbare RDAP. Je vindt hem op de website onder het menu Tools. Bij andere registrars werkt het vergelijkbaar: bijna elke registrar heeft een WHOIS-zoekfunctie.
Samenvatting
- WHOIS is het oude tekstsysteem (poort 43), RDAP de opvolger met vaste JSON-antwoorden via https.
- Voor gTLD's is RDAP sinds 28 januari 2025 de officiële bron; .nl heeft beide, .de, .eu en .be hebben geen openbare RDAP.
- Belangrijke velden: status, registrar, data, nameservers en DNSSEC (secureDNS, delegationSigned).
- Bij .nl zie je geen verloopdatum; een extra slot heet daar .nl Control, en in de RDAP van SIDN zie je dan "locked".
Quiz
Opdracht
Opdracht A4.1: Jouw domein in RDAP. Zoek je eigen domein op. Heeft je extensie RDAP (zoals .nl of .com), open dan de RDAP-pagina van de registry. Heeft hij dat niet (zoals .de, .eu of .be), gebruik dan de WHOIS-tool op https://www.weboke.nl/toondomein of de zoekfunctie van je registry. Kijk naar twee dingen: staat er een transferslot op (bij .com "client transfer prohibited", bij .nl "locked"), en is DNSSEC aan (delegationSigned in RDAP, DNSSEC yes in de .nl-Whois)?
Vul in het formulier in:
- Domein: je eigen domeinnaam (voorbeelddomeinen zoals example.com worden niet geaccepteerd).
- Slot: ja of nee.
- DNSSEC: ja of nee.
Het programma vraagt de RDAP van de registry op en kijkt of er een DS-record voor je domein bij de registry staat. Je ziet de registrar, de statuscodes, de data en de nameservers. Groen als je antwoord over het slot en over DNSSEC allebei klopt. Klopt een antwoord niet, dan zie je bij dat punt een hint en kun je het opnieuw proberen. Heeft je extensie geen openbare RDAP, dan zie je dat in een regel en telt de vraag over het slot niet mee; DNSSEC wordt dan wel nagekeken. Er wordt niets gewijzigd of bewaard.