Het prestatierapport lezen

Module 2: Search Console, Bing en IndexNow · Leestijd: 13 minuten

Leerdoel: Na deze les kun je het prestatierapport van Search Console lezen, de vier cijfers juist uitleggen, filteren en vergelijken, en uit de cijfers een concrete verbeterkans halen.

Kernbegrippen: prestatierapport, klikken, vertoningen, CTR (klikfrequentie), gemiddelde positie, zoekopdrachten, pagina's, landen, apparaten, zoektype, datumbereik, vergelijken, filter, anonieme zoekopdrachten, voorlopige gegevens, export (1.000 rijen), merkzoekopdrachten

De vier cijfers

Het prestatierapport voor zoekresultaten (in het menu onder Prestaties) laat zien hoe je site in Google Zoeken verschijnt. Bovenaan staan vier tegels. Klik ze aan of uit om ze in het diagram te zien.

Een paar details maken het verschil tussen goed en verkeerd lezen.

Een vertoning is geen bezoeker. Een vertoning telt als je link op de pagina met resultaten stond die de zoeker te zien kreeg. Of hij er echt naar keek, weet niemand. Twee resultaten van jouw site voor dezelfde zoekopdracht tellen in het diagram als één vertoning.

Gemiddelde positie is een gemiddelde. Positie 1 is het bovenste resultaat. Verschijnt je pagina voor de ene zoekopdracht op positie 2 en voor een andere op positie 40, dan is het gemiddelde 21: een getal dat bij geen van beide zoekopdrachten past. Kijk daarom naar de positie per zoekopdracht in de tabel, niet alleen naar het totaal bovenaan. In het diagram gaat het gemiddelde over de hele site; in de tabel per rij.

Klikken in Search Console zijn geen bezoeken in je statistieken. Een analyseprogramma (les 8.1) telt anders: het mist bezoekers die metingen blokkeren en telt bezoekers van andere bronnen mee. Verwacht dus geen gelijke getallen.

De tabel: zoekopdrachten, pagina's en meer

Onder het diagram staat een tabel met tabbladen: Zoekopdrachten, Pagina's, Landen, Apparaten, Zoekopmaak en Datums. Klik je in de tabel op een rij, dan wordt dat een filter. Zo zie je bijvoorbeeld bij één pagina op welke zoekopdrachten hij verschijnt, of bij één zoekopdracht welke pagina's Google toont.

Bovenaan stel je in:

• Zoektype: Web (tekst, en apart multimodaal zoeken zoals Google Lens), Afbeeldingen, Video's of Nieuws. Standaard staat Web aan.
• Datum: standaard de laatste drie maanden. Search Console bewaart zestien maanden; wil je langer terugkijken, exporteer dan regelmatig.
• Vergelijken: twee periodes naast elkaar, bijvoorbeeld deze maand tegen dezelfde maand vorig jaar. Voor een seizoensbedrijf als een bloemist is dat de eerlijkste vergelijking: een maand voor Moederdag is altijd drukker dan een maand erna.
• Filters op zoekopdracht, pagina, land, apparaat en zoekopmaak, met "bevat" of "bevat niet".

De nieuwste dagen zijn voorlopig: ze kunnen de komende uren nog veranderen (een gestippelde lijn in het diagram). Trek geen conclusies uit de laatste twee dagen.

Waarom de tabel niet optelt

Tel je de klikken in de tabel Zoekopdrachten op, dan kom je bijna altijd lager uit dan het totaal in de tegel. Dat is geen fout. Google laat zoekopdrachten weg die door te weinig mensen gedaan zijn ("niet meer dan een paar dozijn gebruikers in twee tot drie maanden"), om de privacy van zoekers te beschermen. Die anonieme zoekopdrachten tellen wel mee in het totaal bovenaan, maar staan niet als rij in de tabel. Zet je een filter op zoekopdracht, dan vallen ze ook uit het totaal.

Voor een kleine, lokale site kan dat een flink deel zijn: veel mensen zoeken in hun eigen woorden, en elke variant komt maar een paar keer voor.

Nog een grens: in het scherm en in de export zie je hoogstens 1.000 rijen. Voor de meeste kleine sites is dat genoeg. Wie meer nodig heeft, gebruikt de API van Search Console.

Van cijfers naar actie

Het rapport is pas nuttig als je er iets mee doet. Vier patronen die je bijna altijd tegenkomt:

1. Veel vertoningen, gemiddelde positie tussen ongeveer 5 en 15, weinig klikken. Google vindt de pagina relevant, maar je staat net niet bovenaan of je resultaat nodigt niet uit tot klikken. Kijk eerst naar de titel en de metabeschrijving (les 3.1): beloven ze een antwoord op deze zoekopdracht? Daarna naar de pagina zelf (les 7.3).
2. Veel vertoningen, heel slechte positie (bijvoorbeeld 30 of lager), bijna geen klikken. Je pagina komt ergens diep in de resultaten voor een zoekterm die maar half bij je past. Vaak een te algemene zoekterm ("pioenrozen" voor een lokale bloemist). Niet elke vertoning is een kans.
3. Hoge CTR bij je eigen naam. Zoekopdrachten met je bedrijfsnaam (merkzoekopdrachten) scoren bijna altijd hoog: mensen zochten jóú. Haal ze eruit met een filter "bevat niet: lotte", anders zie je niet hoe je het doet bij mensen die je nog niet kennen.
4. Een pagina die opeens daalt. Vergelijk de periode voor en na. Daalt alleen die ene pagina, kijk dan in het rapport Pagina-indexering en met de URL-inspectie (les 2.4) of er iets veranderde, zoals een noindex of een doorsturing.

Wat je níet moet doen: een vaste "goede CTR" als doel stellen. Hoeveel mensen klikken, hangt af van de zoekopdracht, van advertenties en kaarten boven je resultaat, en van het apparaat. Vergelijk je pagina's met zichzelf in de tijd, niet met een getal van internet.

In de praktijk: Bloemenatelier Lotte

Lotte bekijkt drie maanden en ziet in de tabel Zoekopdrachten onder meer:

"bloemenatelier lotte" is haar naam: prima, maar geen groei. "bloemist amersfoort" wordt vaak getoond op een positie rond de 7: dit is haar grootste kans. Ze klikt op die rij, kiest het tabblad Pagina's en ziet dat Google er haar contactpagina bij toont, niet de homepage. Ze herschrijft de titel en de beschrijving van haar homepage en zorgt dat die pagina duidelijk zegt dat ze een bloemist in Amersfoort is. "boeket bestellen" laat ze voor wat het is: die zoekers willen een landelijke webwinkel.

Bing Webmaster Tools heeft een vergelijkbaar rapport (les 2.5), met een eigen naam en indeling. De begrippen klikken, vertoningen, CTR en positie zijn daar hetzelfde.

Samenvatting

• Klikken, vertoningen, CTR en gemiddelde positie: lees ze per zoekopdracht of pagina, niet alleen als totaal.
• Gemiddelde positie is het gemiddelde van je hoogste resultaat en kan misleiden bij uiteenlopende zoekopdrachten.
• De tabel telt niet op tot het totaal door anonieme zoekopdrachten; scherm en export tonen hoogstens 1.000 rijen.
• Vergelijk periodes eerlijk (zelfde seizoen), filter je merknaam eruit en negeer de voorlopige laatste dagen.
• De beste kansen: veel vertoningen op een positie net onder de top, met weinig klikken.

Quiz

Opdracht

Opdracht A2.3: Een export lezen. Download het voorbeeldbestand prestaties-zoekopdrachten.csv: een export van drie maanden van Bloemenatelier Lotte. Beantwoord de vijf vragen in de opdracht (meeste vertoningen, een CTR uitrekenen, de grootste kans, het aantal merkklikken, en waarom het totaal in het diagram hoger is). Het programma kijkt je antwoorden na tegen de vaste sleutel.

Opdracht D2.3: Jouw eigen cijfers. Open het prestatierapport van je eigen site, kies de laatste drie maanden en filter je bedrijfsnaam eruit. Noteer de drie zoekopdrachten met de meeste vertoningen, met hun positie en CTR, en kies er één waar je iets aan gaat doen. Schrijf op wat je gaat veranderen.

Verder lezen

• Google, Prestatierapport (zoekresultaten): https://support.google.com/webmasters/answer/7576553?hl=nl
• Google Search Central Blog, A deep dive into Search Console performance data filtering and limits: https://developers.google.com/search/blog/2022/10/performance-data-deep-dive