Het herroepingsrecht: 14 dagen en het modelformulier

Module 5: Plichten en voorwaarden · Leestijd: 11 minuten

Leerdoel: Na deze les kun je uitleggen hoe het herroepingsrecht van 14 dagen werkt, wanneer de termijn begint en eindigt, wat je moet terugbetalen en wanneer, welke uitzonderingen er zijn, en hoe je de informatie en het modelformulier in je shop zet.

Kernbegrippen: herroepingsrecht (in Nederland: recht van ontbinding, bedenktijd), 14 dagen, ontvangst, deelleveringen, modelinstructie, modelformulier, uitzonderingen, terugbetalen binnen 14 dagen, standaardlevering, retourkosten, waardevermindering, verlenging tot een jaar

Deze les legt de regels uit zoals ze op 9 november 2026 gelden. Het is geen juridisch of fiscaal advies. Twijfel je over jouw situatie, vraag het dan aan een jurist, je brancheorganisatie of je boekhouder.

Waarom er bedenktijd is

Online kun je een product niet vasthouden, passen of proberen. Daarom geeft de EU consumenten bij koop op afstand het recht om zonder reden van de koop af te zien. Dat heet het herroepingsrecht. In de Nederlandse wet heet het "recht van ontbinding", in het dagelijks leven bedenktijd. Duitsland noemt het "Widerrufsrecht", België "herroepingsrecht". Het is geen gunst van je winkel: de ACM waarschuwt dat je niet de indruk mag wekken dat het een speciale service is.

Wanneer de 14 dagen beginnen en eindigen

Bij de verkoop van producten begint de termijn de dag nadat de consument (of iemand die hij aanwijst, niet de vervoerder) het product heeft ontvangen. Een paar varianten uit de wet (NL art. 6:230o, DE § 356 Abs. 2):

• Meer producten in één bestelling die apart worden geleverd: vanaf de ontvangst van het laatste product.
• Eén product dat in meer zendingen komt: vanaf de laatste zending.
• Een abonnement op regelmatige levering: vanaf de eerste levering.
• Bij diensten en bij digitale inhoud zonder drager (een download): vanaf de dag dat de overeenkomst is gesloten.

De consument mag wel al vóór de levering herroepen. Een voorbeeld van de ACM: een trui wordt op 1 maart bezorgd, dan loopt de bedenktijd tot en met 15 maart. Valt de laatste dag in het weekend of op een feestdag, dan geldt volgens de ACM de eerstvolgende werkdag.

Theehuis Example verstuurt een bestelling met een theepot en een pakje thee. De thee komt op maandag 2 november, de theepot (nabesteld) op vrijdag 6 november. De 14 dagen tellen vanaf 6 november, voor de hele bestelling.

Wat er na de herroeping gebeurt

De consument laat je weten dat hij herroept: met het modelformulier, met de herroepingsknop (les 5.3), met een mail of op een andere duidelijke manier. Een reden hoeft niet. Daarna stuurt hij het product binnen 14 dagen terug, tenzij jij aanbiedt het op te halen (NL 6:230s, DE § 355 Abs. 3).

Jij betaalt binnen 14 dagen na ontvangst van de herroeping alles terug wat de consument betaalde, inclusief de verzendkosten van de heenzending (NL 6:230r, DE § 357, BE en EU gelijk). Daarbij gelden drie nuances:

• Koos de klant een duurdere verzending dan je goedkoopste standaardlevering (bijvoorbeeld avondbezorging), dan hoef je alleen het bedrag van de standaardlevering terug te betalen.
• Je betaalt terug met hetzelfde betaalmiddel, tenzij de klant uitdrukkelijk met iets anders instemt en het hem niets kost. Een tegoedbon in plaats van geld mag dus niet zonder zijn akkoord.
• Je mag wachten met terugbetalen tot je het product terug hebt, of tot de klant aantoont dat hij het heeft verstuurd, wat het eerst komt.

De retourkosten (de kosten van het terugsturen) zijn voor de consument, maar alleen als je dat vooraf hebt gezegd. Zeg je niets, dan betaal jij ze.

Waardevermindering: de klant mag het product bekijken en uitproberen zoals in een winkel. Gaat hij verder (een theepot gebruiken en met kalkaanslag terugsturen), dan mag je de waardevermindering in rekening brengen. Een geopende verpakking alleen is geen reden: de ACM zegt dat het herroepingsrecht ook geldt als de verpakking open moest om het product te beoordelen.

Uitzonderingen

Er is geen herroepingsrecht bij een vaste lijst gevallen (NL 6:230p, DE § 312g Abs. 2, BE VI.53). Voor webwinkels zijn de belangrijkste:

• maatwerk: producten die naar specificaties van de klant zijn gemaakt, zoals een theepot met een naam erop;
• producten die snel bederven of snel over de datum zijn;
• verzegelde producten die om gezondheids- of hygiënische redenen niet terug kunnen als de verzegeling is verbroken;
• verzegelde audio, video of software als de verzegeling is verbroken;
• kranten en tijdschriften (geen abonnementen);
• digitale inhoud zonder drager (een download), als de levering met uitdrukkelijke toestemming van de klant is begonnen, de klant heeft verklaard daarmee afstand te doen van zijn herroepingsrecht, en jij dat hebt bevestigd (les 3.3).

Let op: losse thee in een verzegelde verpakking valt niet vanzelf onder "snel bederven". Gebruik een uitzondering alleen als die echt past, en zeg dan vooraf duidelijk dát er geen herroepingsrecht is (dat hoort bij de informatieplicht, les 5.1).

Het modelformulier en de modelinstructie

De richtlijn heeft twee bijlagen die elk land overneemt: bijlage I deel A, de modelinstructie (een voorbeeldtekst die het herroepingsrecht uitlegt), en bijlage I deel B, het modelformulier voor herroeping. In Nederland verwijst artikel 6:230m lid 1 sub h BW naar dat formulier; in België staat het in bijlage 2 bij boek VI WER; in Duitsland in Anlage 2 bij Art. 246a EGBGB ("Muster-Widerrufsformular"). De ACM heeft beide als pdf.

Je moet het modelformulier aan de klant geven als deel van de informatie vóór de koop. De klant hoeft het niet te gebruiken; een mail is ook goed. Het formulier is kort: aan wie (jouw naam, adres, e-mail), welke producten, besteld op of ontvangen op, naam en adres van de consument, handtekening (alleen op papier), datum.

Wat er gebeurt als je het vergeet

Geef je de informatie over het herroepingsrecht niet, of niet goed, dan wordt de bedenktijd verlengd met twaalf maanden (EU artikel 10; NL 6:230o lid 2 BW). Volgens ConsuWijzer gebeurt dat ook als je het modelformulier vergeet. Een klant kan dan een theepot na tien maanden nog terugsturen. Geef je de informatie alsnog binnen dat jaar, dan begint vanaf dat moment de gewone termijn van 14 dagen. Dat maakt het modelformulier een van de goedkoopste verzekeringen in je shop.

In de praktijk: zo ziet het eruit in WooCommerce

WooCommerce maakt geen herroepingspagina. Bij Theehuis Example:

1. Maak een pagina Herroepingsrecht met de modelinstructie (aangepast aan je shop: je naam, adres, e-mail, wie de retourkosten betaalt, je retouradres) en het modelformulier, in de taal van je klanten.
2. Link ernaar in de voettekst, op de winkelwagen- of afrekenpagina en in je algemene voorwaarden.
3. Zet de informatie ook in de bevestigingsmail (WooCommerce > Instellingen > E-mails, mail "In behandeling", extra inhoud), zodat de klant hem op een duurzame drager heeft (les 5.4).
4. Leg vast wie de herroepingsmails leest en hoe je de termijn van 14 dagen voor terugbetalen bewaakt (les 6.5).

Er bestaan plugins die deze pagina's en mails helpen maken; beoordeel ze zoals elke plugin (WordPress-cursus, les 5.3). Met andere shopsystemen werkt het vergelijkbaar.

Samenvatting

• Consumenten mogen een koop op afstand binnen 14 dagen zonder reden herroepen; bij producten vanaf ontvangst (bij meer zendingen: de laatste).
• Je betaalt binnen 14 dagen na de herroeping alles terug, inclusief de standaardverzendkosten heen, met hetzelfde betaalmiddel; je mag wachten tot het product terug is of verzonden.
• Retourkosten zijn voor de klant als je dat vooraf zei; waardevermindering alleen als de klant verder ging dan uitproberen.
• Uitzonderingen alleen als ze echt passen, en dan vooraf melden.
• Geef de modelinstructie en het modelformulier vóór de koop; zonder wordt de bedenktijd tot een jaar langer.

Quiz

Opdracht

Opdracht A5.2: Je herroepingsinformatie. Vul het adres van je shop in en het adres van de pagina met je herroepingsinformatie (een aparte pagina of je voorwaarden). Het programma vraagt de homepage op en leest de links, en vraagt daarna die pagina op. Het controleert: geeft de pagina 200 via https op je eigen adres; is er een link naar de pagina vanaf de homepage (oranje als dat niet zo is); noemt de tekst 14 dagen en bevat hij het modelformulier (rood als een van beide ontbreekt); noemt de tekst terugbetalen en terugsturen (oranje als dat ontbreekt). Het herkent Nederlandse, Duitse, Engelse en Franse woorden ("modelformulier", "Muster-Widerrufsformular", "model withdrawal form", "formulaire de rétractation"). Vallen al je producten onder een uitzondering, vink dat dan aan en leg uit waarom; dan worden die twee regels oranje met een vraag in plaats van rood.

Vraag voor jezelf (niet nagekeken): hoe lang duurt het bij jou nu, van een herroepingsmail tot het geld terug is? Wie bewaakt die 14 dagen?

Verder lezen

• Bedenktijd (ACM, voor ondernemers): https://www.acm.nl/nl/verkoop-aan-consumenten/klantenservice/bedenktijd
• Modelinstructie en modelformulier voor ontbinding (ACM, pdf): https://www.acm.nl/sites/default/files/old_publication/publicaties/12753_modelinstructies-ontbinding-herroeping-2014.pdf
• Bedenktijd (ACM ConsuWijzer, voor consumenten): https://consument.acm.nl/aankoop-dienst-annuleren/bedenktijd
• Burgerlijk Wetboek Boek 6, artikel 6:230o tot en met 6:230s (wetten.overheid.nl): https://wetten.overheid.nl/BWBR0005289/
• Wetboek van economisch recht, boek VI, art. VI.47 en VI.53 (wetwetwet.be, niet-officieel): https://wetwetwet.be/nl/wer/boek-vi
• Herroepingstermijnen (FOD Economie): https://economie.fgov.be/nl/themas/verkoop/reglementering/herroepingstermijnen
• § 355 BGB, Widerrufsrecht (Duits): https://www.gesetze-im-internet.de/bgb/__355.html
• § 357 BGB, Rechtsfolgen des Widerrufs (Duits): https://www.gesetze-im-internet.de/bgb/__357.html
• § 312g BGB, Widerrufsrecht en uitzonderingen (Duits): https://www.gesetze-im-internet.de/bgb/__312g.html