Een testbestelling van begin tot eind

Module 4: Btw, verzending en betalen · Leestijd: 10 minuten

Leerdoel: Na deze les kun je een bestelling in testmodus volledig testen, de bestelstatussen volgen en verklaren, problemen met webhooks en mails opsporen, en daarna netjes opruimen.

Kernbegrippen: testmodus, testbetaling, testkaart, bestelstatussen (Wachtend op betaling, In behandeling, In de wacht, Afgerond, Geannuleerd, Mislukt, Terugbetaald, Concept), webhook-log, bestelnotities, bestelmails, voorraad vasthouden, testchecklist, opruimen

Waarom een volledige test

Een shop kan er perfect uitzien en toch niet verkopen. De winkelwagen werkt, het afrekenen werkt, de klant betaalt, en dan blijft de bestelling op "Wachtend op betaling" staan omdat de webhook niet aankomt (les 4.4). Of de bevestigingsmail belandt in de spam. Of de btw over de verzending ontbreekt. Je merkt het pas bij de eerste klant die belt. Een volledige testbestelling loopt de hele keten door, van productpagina tot terugbetaling, voordat een echte klant dat doet. Herhaal hem na elke grote wijziging: een andere betaalplugin, een nieuw thema, een update van WooCommerce, een cache-instelling.

Testmodus bij je betaalprovider

Elke serieuze betaalprovider heeft een testmodus: je shop praat met een testomgeving van de provider, er gaat geen echt geld over en weer, en je kunt kiezen of een betaling lukt of mislukt. Bij kaartbetalingen gebruik je testkaarten die de provider in zijn documentatie geeft, nooit je eigen kaart. Bij iDEAL | Wero en vergelijkbare methoden toont de testomgeving meestal een keuzescherm: betaald, mislukt, geannuleerd, verlopen.

Zet de testmodus aan in de instellingen van de betaalplugin. Werkt je shop al live, test dan in een staging-omgeving (les 7.3 en WordPress-cursus les 8.3), zodat echte klanten niet per ongeluk in testmodus betalen. En zet in staging de mail naar klanten uit, behalve naar je eigen testadres.

De bestelstatussen

WooCommerce kent deze statussen. Wat ze betekenen in de praktijk:

Een paar dingen gebeuren automatisch. Bij Wachtend op betaling houdt WooCommerce de voorraad vast; na het aantal minuten bij Voorraad vasthouden (les 3.4) wordt een onbetaalde bestelling geannuleerd. Bij In behandeling stuurt WooCommerce de klant de mail "Bestelling in behandeling" en jou de mail "Nieuwe bestelling". Bij Afgerond krijgt de klant de mail "Bestelling afgerond". Voor virtuele én downloadbare producten zet WooCommerce een betaalde bestelling direct op Afgerond, omdat er niets te versturen is.

De test, stap voor stap

Theehuis Example test zo, in een privévenster, als gast:

1. Productpagina: klopt de prijs inclusief btw met het achtervoegsel (les 4.1)?
2. Winkelwagen: een theepot (klasse "Breekbaar") en een pakje thee (verlaagd tarief). Kloppen subtotaal, verzendkosten en btw?
3. Afrekenen met een Nederlands adres, daarna met een Belgisch adres: verschijnen de juiste verzendmethoden (les 4.3) en de juiste btw (les 4.2)?
4. Bestelknop: staat er een tekst die de betalingsverplichting noemt, en een link naar de voorwaarden en de herroepingsinformatie (les 5.4)?
5. Betaling geslaagd in testmodus. Kijk in WooCommerce > Bestellingen: welke status, en hoe snel veranderde die? Open de bestelling en lees de bestelnotities rechts: de betaalplugin schrijft daar wat de provider meldde.
6. Betaling mislukt of geannuleerd: een tweede bestelling, nu met een mislukte testbetaling. Welke status? Werd de voorraad teruggezet?
7. Mails: kwamen de mail aan de klant en de mail aan jou binnen? Lees ze als een klant: staan je gegevens, de herroepingsinformatie en de knop erin (les 5.3 en 6.1)?
8. Terugbetalen: betaal de geslaagde testbestelling terug vanuit WooCommerce (knop Terugbetalen in de bestelling, les 6.5). Zie je de terugbetaling ook in het dashboard van de provider?
9. Opruimen: verwijder testbestellingen en testklanten, of geef ze een duidelijke notitie, zodat ze niet in je omzet en je OSS-teller belanden.

Als het misgaat

• Status blijft "Wachtend op betaling": kijk in de log van de betaalplugin (vaak WooCommerce > Status > Logboeken) of de webhook binnenkwam. Niet? Controleer of je shop van buitenaf bereikbaar is (geen wachtwoord op staging voor de webhook, geen firewall- of beveiligingsregel die het blokkeert, geen onderhoudsmodus).
• Geen mail: controleer de afzender en of de mail in de spam zit (les 6.1). Komt de mail aan jou wel en die aan de klant niet, kijk dan of de mail "In behandeling" aan staat bij WooCommerce > Instellingen > E-mails.
• Btw klopt niet: vergelijk de btw-klasse van het product, de tarieventabel en het adres (les 4.1).
• Geen verzendmethoden: welke zone krijgt dit adres (les 4.3)?

Samenvatting

• Test de hele keten in testmodus, ook na elke grote wijziging, het liefst in staging.
• Ken de statussen: Wachtend op betaling, In behandeling, In de wacht, Afgerond, Geannuleerd, Mislukt, Terugbetaald en Concept.
• Een bestelling die op "Wachtend op betaling" blijft staan na een geslaagde betaling wijst bijna altijd op de webhook.
• Lees de bestelnotities en de log van de betaalplugin; lees de mails als een klant.
• Ruim testbestellingen op, zodat ze niet in je omzet en btw-tellingen komen.

Quiz

Opdracht

Opdracht D4.5: Een testbestelling van begin tot eind. Volg de negen stappen uit deze les in je eigen shop of testwinkel.

Checklist:

• [ ] betaalprovider in testmodus;
• [ ] testbestelling geplaatst als gast;
• [ ] betaling gelukt;
• [ ] betaling mislukt of geannuleerd;
• [ ] statussen gezien in WooCommerce > Bestellingen;
• [ ] mail aan klant en aan beheerder ontvangen;
• [ ] bestelling terugbetaald in testmodus;
• [ ] testbestellingen opgeruimd of als test gemarkeerd.

Vragen:

1. Welke statussen kreeg de geslaagde en de mislukte bestelling, en in welke volgorde?
2. Hoe lang duurde het tot de status veranderde (de webhook)?
3. Wat stond er in de bevestigingsmail, en wat ontbrak?

Na "gedaan" zie je een voorbeeldantwoord: geslaagd ging van Wachtend op betaling naar In behandeling; mislukt van Wachtend op betaling naar Mislukt of Geannuleerd; een concreet ontbrekend punt in de mail, bijvoorbeeld de herroepingsinformatie (les 5.4).

Verder lezen

• DirectAdmin handleiding 18.10: Ik kan geen e-mail versturen
• Gratis WordPress-cursus 8.3: Staging: veilig testen
• Managing orders (woocommerce.com, Engels): https://woocommerce.com/document/managing-orders/
• WooCommerce refunds (woocommerce.com, Engels): https://woocommerce.com/document/woocommerce-refunds/