PHP-versies en upgrades

Module 8: Back-ups, staging en PHP-upgrades · Leestijd: 10 minuten

Leerdoel: Na deze les kun je een PHP-upgrade veilig voorbereiden, uitvoeren en zo nodig terugdraaien.

Kernbegrippen: levenscyclus van PHP (actieve ondersteuning, alleen beveiliging, einde), compatibiliteit van WordPress, thema en plugins, verouderd (deprecated), waarschuwing, fatale fout, Sitediagnose, foutlog, staging, terugzetten, upgrade laten doen

Waarom PHP-versies ertoe doen

WordPress, je thema en je plugins zijn geschreven in PHP (les 1.2). Van PHP komt elk jaar een nieuwe versie uit (8.3, 8.4, 8.5, ...). Elke versie wordt een vaste tijd onderhouden:

• actieve ondersteuning: twee jaar met fouten- en beveiligingsreparaties;
• alleen beveiliging: daarna nog twee jaar alleen beveiligingsreparaties;
• einde (end of life): geen reparaties meer, ook niet voor lekken.

De stand op 8 november 2026, volgens php.net:

Een site op een versie zonder updates draait op software met bekende lekken die niet meer worden gerepareerd. Daarbij zijn nieuwere versies merkbaar sneller (les 6.3). En wordpress.org adviseert PHP 8.3 of hoger (stand november 2026). Elk jaar bijblijven is dus de bedoeling, niet eens in de vijf jaar een grote sprong.

Waarom een upgrade iets kan breken

Elke nieuwe PHP-versie verandert iets. Functies die al jaren als verouderd (deprecated) gemarkeerd waren, worden verwijderd, en regels worden strenger. Een paar bekende voorbeelden:

• PHP 8.0 verwijderde onder andere create_function() en each(), en veel waarschuwingen werden fouten;
• PHP 8.2 markeerde het dynamisch aanmaken van eigenschappen op objecten als verouderd, wat in oudere plugins veel voorkomt.

Er zijn drie soorten meldingen, en het verschil is belangrijk:

WordPress zelf loopt meestal goed mee met nieuwe PHP-versies. Het risico zit in oude plugins en thema's, vooral als ze lang niet zijn bijgewerkt of maatwerk zijn.

Je huidige versie vinden

• In WordPress: Hulpmiddelen > Sitediagnose, tabblad Info, onder Server: de PHP-versie. Sitediagnose waarschuwt ook als je versie verouderd is.
• In je hostingpaneel: bij DirectAdmin met CloudLinux in Select PHP version (met "(current)" achter de huidige versie).
• Soms verraadt de server het in de kopregel X-Powered-By: PHP/8.3.x. Liever niet (les 7.4), maar als hij er staat, is het snel gezien.

Let op: bij veel hosters geldt de PHP-versie voor je hele pakket, dus voor alle sites erin. Een oude site in hetzelfde pakket kan je tegenhouden. Dat is een extra reden om oude sites op te ruimen of een eigen pakket te geven.

De upgrade: stap voor stap

1. Bijwerken eerst. Werk WordPress, je thema en al je plugins bij op de huidige PHP-versie. Een groot deel van de problemen is daarmee al opgelost, want makers passen hun code aan voor nieuwe PHP-versies.
2. Kijk wat je plugins zeggen. Op de pluginpagina van wordpress.org staat de vereiste PHP-versie; in de changelog vaak "compatible with PHP 8.x". Een plugin die al jaren niet is bijgewerkt (les 5.3), is een kandidaat om te vervangen.
3. Back-up maken (les 8.1).
4. Testen in staging (les 8.3). Kan je hoster een andere PHP-versie per site geven, zet de staging dan op de nieuwe versie. Kan dat niet (één versie per pakket), test dan op een staging in een ander pakket, lokaal, of kies een rustig moment op productie met de oude versie klaar om terug te zetten.
5. Overzetten: kies de nieuwe versie in je paneel. Bij DirectAdmin met CloudLinux kies je hem in Select PHP version en klik je op Apply; zonder Apply verandert er niets.
6. Meteen controleren: open je site en klik een paar pagina's door, ook het beheer, een formulier en (bij een winkel) het afrekenen. Kijk in het foutlog (les 5.4) naar nieuwe PHP Fatal error-regels.
7. Extensies en instellingen: bij sommige hosters horen PHP-extensies en opties (zoals memory_limit) bij een versie. Controleer na de wissel of ze bij de nieuwe versie goed staan.

Als het misgaat

• Fatale fout: zet de oude versie terug (dat kan bij de meeste hosters direct), zodat je site weer werkt. Zoek in het foutlog welke plugin of welk thema het was (het pad staat in de foutmelding), werk die bij, vervang hem of vraag de maker om een oplossing. Probeer daarna opnieuw.
• Alleen deprecated-meldingen: geen reden om terug te gaan. Maar het is een waarschuwing: bij de volgende versie kan het een fout worden. Noteer welke plugin het is.
• Maatwerk dat niet meer werkt: een oude site die door een webbouwer is gemaakt, kan code bevatten die niemand meer onderhoudt. Dan moet die code worden aangepast door iemand die PHP kent. Sommige hosters, ook WebOké, bieden aan om dat voor je te doen.

Zet een site niet "voor altijd" op een oude versie omdat er één plugin niet meekan. Dat is uitstel van een probleem dat elk jaar groter wordt.

Meer zekerheid vooraf

Voor wie verder wil: met PHP_CodeSniffer en de regels van PHPCompatibilityWP kun je de code van je plugins en thema's laten nakijken op dingen die niet werken in een nieuwere PHP-versie, zonder de site te draaien. Dat vindt veel, maar niet alles. Testen in staging blijft nodig.

In de praktijk: zo ziet het eruit in een paneel

Als voorbeeld gebruiken we DirectAdmin met CloudLinux. In cPanel heet het vaak MultiPHP Manager of Select PHP Version, in Plesk PHP Settings.

1. Open Select PHP version (onder Extra Programma's).
2. Klik op de versie bij PHP version, kies de nieuwe versie en klik op Apply.
3. Controleer de tabbladen Extensions en Options voor de nieuwe versie.
4. Controleer je site en het foutlog. Werkt iets niet, kies de oude versie en Apply.

Samenvatting

• Elke PHP-versie krijgt twee jaar actieve ondersteuning en twee jaar alleen beveiliging; daarna geen reparaties meer. Op 8 november 2026 krijgt 8.1 niets meer en 8.2 nog tot eind 2026.
• Een upgrade breekt vooral oude plugins en thema's; deprecated is een waarschuwing, een fatal error stopt de site.
• Volgorde: alles bijwerken, plugins nakijken, back-up, testen in staging, overzetten, meteen controleren.
• Gaat het mis, zet de oude versie terug, vind de schuldige in het foutlog en los het op; blijf niet hangen op een oude versie.
• Bij veel hosters geldt de versie voor het hele pakket; ruim oude sites op.

Quiz

Opdracht

Opdracht A8.4: Is je PHP-versie nog ondersteund? Kijk in Hulpmiddelen > Sitediagnose (tabblad Info, Server) welke PHP-versie je site gebruikt en vul die in, samen met je domein. Het programma vergelijkt de versie met de lijst ondersteunde versies van php.net: groen bij actieve ondersteuning, oranje bij alleen beveiliging, rood als er geen updates meer komen. Laat je server de versie zien in de kopregel X-Powered-By, dan controleert het programma ook of die overeenkomt met wat je invulde (en meldt het dat je die kopregel beter kunt verbergen, les 7.4).

Opdracht D8.4: Een upgradeplan. Schrijf een plan voor de upgrade van je site naar de nieuwste PHP-versie die je hoster aanbiedt. Vul in: huidige en doelversie, welke plugins en thema's je hebt en of ze de doelversie ondersteunen (met waar je dat hebt gelezen), waar je test (staging, ander pakket, lokaal), hoe je terug kunt, en wanneer je het doet. Voer het uit als je kunt, en noteer wat er in het foutlog verscheen.

Verder lezen

Deze artikelen beschrijven de stappen in de panelen van WebOké; in andere panelen werken ze vergelijkbaar.

• DirectAdmin handleiding 14.1: De PHP-versie kiezen (Select PHP version)
• DirectAdmin handleiding 14.6: Fouten na een PHP-upgrade en het foutlog vinden
• PHP-versie en PHP-instellingen wijzigen (en wat te doen bij fouten na een upgrade)
• DirectAdmin handleiding 14.2: PHP-extensies aan- en uitzetten
• WebOké handleiding 6.11: PHP-upgrade laten doen
• Ondersteunde PHP-versies (php.net, Engels): https://www.php.net/supported-versions.php
• PHP en WordPress-versies (make.wordpress.org, Engels): https://make.wordpress.org/core/handbook/references/php-compatibility-and-wordpress-versions/